Trawsnewid tirwedd diwydiannol er budd y gymuned

15/12/2016

Categori: Amgylchedd, Newyddion

Mae tirwedd a greithiwyd gan orffennol diwydiannol y Cymoedd yn cael ei drawsnewid yn ardal benodedig a fydd yn dod â phobl a natur yn agosach at ei gilydd, a hynny, diolch i ymdrechion Cyfoeth Naturiol Cymru a’r gymuned leol.

Mae Prosiect Coetir Ysbryd Llynfi, sydd ar safle hen waith glo Coegnant a Golchfa Maesteg yn creu coetir sy’n cynnwys llwybrau cerdded a beicio mewn ardal werdd wych sy’n hybu iechyd a lles ar gyfer trigolion Cymoedd Uchaf y Llynfi a thu hwnt.

 

Esboniodd Geminie Drinkwater, ar ran Cyfoeth Naturiol Cymru, “Adwaenwyd posibiliadau’r coetir, am y tro cyntaf, yn ôl yn 2005 ond prif sbardun y prosiect oedd y goblygiadau i iechyd a lles y cymunedau sydd wrth law yn ogystal â’r manteision amgylcheddol tebygol i leihau’r risg o lifogydd a hybu bioamrywiaeth.

 

“Darganfu ymchwil gan Iechyd Cyhoeddus Cymru bod disgwyliad oes iach pobl sy’n 50 ac yn hŷn ac sy’n byw yn yr ardal hon, 20 mlynedd yn llai na’r hyn a ddisgwylir, naw milltir i ffwrdd ym Mhen-y-bont ar Ogwr."

 

“Felly, penderfynwyd creu lle y gall pobl ymlacio ac ymarfer a hynny mewn lleoliad tawel sy’n hygyrch i bawb.”

 

Cynlluniwyd Ysbryd Coetir Llynfi, a ariennir gan Gronfa Natur Llywodraeth Cymru a Chwmni Moduron Ford i arddangos y modd effeithiol y gellir rheoli cynaliadwyedd ein cyfoeth naturiol a’r amryw o fanteision a ddaw yn eu sgil.

 

Canolbwyntiwyd ar ddyfeisgarwch, cynhwysiant cymunedol a gweithgaredd ar y dirwedd sydd â manteision cymdeithasol, economaidd ac amgylcheddol i gymunedau lleol a busnesau.

 

Ar ôl naw mis o gynllunio gan amryw o grwpiau cymunedol, yn cynnwys 300 o blant ysgol lleol, cyrhaeddodd y coetir newydd garreg filltir bwysig ym mis Tachwedd 2016 wrth i Geidwad y Pyllau Glo gael ei ddadorchuddio gan Gadeirydd Cyfoeth Naturiol Cymru, Diane McCrea.

 

Cerflun

 

Mae Ceidwad y Pyllau Glo yn gerflun naw troedfedd o uchder ac yn pwyso tunnell a hanner a wnaethpwyd o dderw ac sy’n darlunio glöwr. Cafodd ei greu gan Chris Wood, artist o Gaerllion ac mae’n ddathliad o fywydau cannoedd o lowyr a arferai weithio yng Nghwm Llynfi. 

 

Cafwyd y syniad am gerflun wedi i drigolion lleol, nifer ohonynt yn gyn lowyr ac yn wirfoddolwyr yn Amgueddfa Lofaol De Cymru, fynegi dyhead i orffennol diwydiannol y cwm gael ei goffáu ar y safle.

 

Yn ystod y dadorchuddiad, darllenwyd cerdd a gomisiynwyd yn arbennig ar gyfer y digwyddiad - ‘Keeper of the Collieries’. Ysgrifennwyd y gerdd gan y bardd Dan Lock o Ben-y-bont ar Ogwr ac mae’n ddathliad o orffennol diwydiannol yr ardal a’i adfywiad trwy brosiect Ysbryd Llynfi.

 

Os oes gennych chi ddatganiad neu newyddion am eich sefydliad neu fusnes yna danfonwch y manylion atom ni ac fe wnawn ni rhoi'r gair ar led. E-bostiwch datganiad@lleol.cymru