Rhybudd ynghylch sgamiau sy’n gysyltiedig â’r coronafeirws

24/03/2020

Categori: Addysg, Iechyd, Newyddion

Mae trigolion yn Sir Gaerfyrddin yn cael eu rhybuddio ynghylch twyllwyr a galwyr diegwyddor heb wahoddiad sy’n manteisio ar ofnau ynghylch y coronafeirws.

Mae safonau masnach yn rhybuddio ynghylch nifer o negeseuon e-bost â thema coronafeirws, yn ogystal â galwadau ffôn, sy’n ceisio twyllo pobl i agor atodiadau maleisus neu ddatgelu gwybodaeth bersonol ac ariannol sensitif.
 
Hefyd, mae adroddiadau ynghylch gweithwyr gofal iechyd ffug sy’n honni eu bod yn cynnig ‘prawf yn y cartref’ am Covid-19, sy’n arwain at ddwyn drwy dynnu sylw, yn ogystal â thrigolion sy’n rhoi arian i unigolion sydd wedi cynnig casglu siopa ar eu rhan, ond yna nid ydynt yn dychwelyd. Dylai trigolion dderbyn cymorth gan ffrindiau a theulu yn unig, neu gael nwyddau wedi’u danfon gan fusnesau lleol sefydledig.

 

Mae’r swyddogion yn cynghori trigolion i beidio ag agor y drws i unrhyw un nad ydynt yn ei ddisgwyl ac nad oes angen cael unrhyw waith diangen, fel gwelliannau yn y cartref neu waith garddio, wedi’i wneud ar yr adeg hon. Dylent ddefnyddio gwasanaethau pobl y maent yn eu hadnabod neu bobl a gyfeiriwyd atynt yn unig.  

Mae’r sgamiau yn cynnwys y canlynol:

  • Sgamiau dros y ffôn gan gwmnïau sy’n ymddangos fel cwmnïau morgais ac sy’n gofyn am fanylion banc er mwyn iddynt weithredu’r saib morgais o dri mis. Peidiwch byth â rhoi manylion banc dros y ffôn neu drwy e-bost a chysylltwch â’ch ymgynghorydd morgeisiau yn uniongyrchol drwy ffonio ei rif ffôn arferol i wneud ymholiadau ynghylch seibiau morgais.
  • Negeseuon e-bost yn honni eu bod oddi wrth y Llywodraeth sy’n cynnig rhoi ad-daliad treth i gynorthwyo pobl yn ystod y cyfnod hwn. Mae’r negeseuon e-bost, sy’n edrych yn swyddogol, yn nodi swm yr ad-daliad ac yna maent yn gofyn i’r derbynnydd glicio ar ddolen i’w dderbyn. Yna, gofynnir iddynt lenwi eu manylion personol, gan gynnwys rhif eu cerdyn credyd. Mae hyn yn caniatáu i’r twyllwr fynd ag arian yn uniongyrchol o’u cyfrif banc.
  • Negeseuon e-bost yn honni eu bod oddi wrth Sefydliad Iechyd y Byd sy’n dweud bod ganddo gyngor diogelwch hanfodol ynghylch y coronafeirws. Mae’r neges yn cynnwys atodiad sy’n lawrlwytho cofnodwr bysellau, sy’n caniatáu i’r twyllwr ddilyn symudiadau’r defnyddiwr ar-lein a chael mynediad at ei ddyfais a’i fanylion personol.
  • Apiau ffôn ffug sy’n honni eu bod yn rhoi’r wybodaeth ddiweddaraf am y feirws ond sy’n cynnwys math o feddalwedd wystlo o’r enw CovidLock sydd, ar ôl ei lawrlwytho, yn cloi’r ffôn ac yn dangos neges sy’n mynnu bod y defnyddiwr yn talu swm o arian er mwyn ei ddatgloi. Cynghorir defnyddwyr ffonau i lawrlwytho apiau yn uniongyrchol o’r Apple Store neu’r Android Play Store yn unig, gan fod y rhain yn cael eu gwirio gan y platfformau.
  • Hefyd, mae Cyngor Abertawe wedi bod yn destun sgam negeseuon testun sy’n arwain trigolion i wefan ffug ac yn gofyn iddynt roi eu manylion banc er mwyn anfon taliad atynt fel rhan o addewid y Llywodraeth i fynd i’r afael â Covid-19. Er nad ydym wedi derbyn unrhyw adroddiadau gan drigolion yn Sir Gaerfyrddin, byddwch yn wyliadwrus.

 

Manteisio ar bobl

 

Dywedodd y Cynghorydd Philip Hughes, yr Aelod o’r Bwrdd Gweithredol dros Ddiogelu’r Cyhoedd: “Mae’n warthus, ar adeg mor anodd fel hon, fod unigolion diegwyddor yn ceisio elwa ar y sefyllfa bresennol a manteisio ar bobl, yn enwedig y rheiny sy’n agored i niwed, pan ddylem fod yn cyd-dynnu.

 
“Nid ydym eisiau codi braw, ond rydym yn annog trigolion i fod yn arbennig o wyliadwrus a bod yn ymwybodol o’r mathau hyn o sgamiau sy’n mynd o amgylch.
 
“Hefyd, rydym yn rhybuddio’r unigolion hynny y byddwch yn cael eich dal ac na fyddwn yn oedi cyn cymryd camau yn eich erbyn.”
 
Gall fod yn anodd adnabod sgamiau, ond mae ychydig o bethau y gallwch wylio amdanynt. Ewch i gynorthwyydd sgamiau ar-lein Cyngor ar Bopeth.
 
Mae Cyngor Sir Caerfyrddin yn rhan o’r cynllun cenedlaethol, ‘Buy With Confidence’. Gallwch ddod o hyd i fasnachwyr cymeradwy lleol ar-lein ar y wefan: www.buywithconfidence.gov.uk.
 
Gallwch e-bostio safonaumasnach@sirgar.gov.uk neu ffonio 01267 234567 i gael cyngor.