Grant i ddatblygu technoleg lleferedd yn y Gymraeg

15/11/2017

Categori: Addysg, Iechyd, Newyddion

Mae Uned Technolegau Iaith Canolfan Bedwyr ym Mhrifysgol Bangor, wedi ennill nawdd i ddatblygu rhaglen fydd yn recordio lleisiau pobl sydd mewn perygl o golli’r gallu i siarad oherwydd canser y gwddf neu glefydau eraill, a chynhyrchu fersiwn synthetig sy’n swnio’n naturiol o lais pob unigolyn.

Ar hyn o bryd dim ond ar gyfer siarad Saesneg mae’r gwasanaeth hwn ar gael, ond bydd hyn am y tro cyntaf yn caniatáu i gleifion barhau i allu siarad Cymraeg gyda’u llais eu hun, yn hytrach na llais synthetig cyffredinol sy’n swnio fel robot neu lais rhywun arall. Bydd yr UTI yn gweithio gydag awdurdodau iechyd a therapyddion lleferydd i gynnig y gwasanaeth drwy Gymru.

 

Dywedodd Delyth Prys, Pennaeth yr Uned:“Fe wnaethon ni arddangos ein hadnoddau testun-i-leferydd Cymraeg ym Mhafiliwn Gwyddoniaeth yr Eisteddfod Genedlaethol nôl ym mis Awst gan recordio ac adeiladu nifer o leisiau newydd yno ar gyfer ymwelwyr. Fe soniodd sawl un am deuluoedd a chyfeillion a oedd angen technoleg o’r fath i’w cynorthwyo i gyfathrebu yn y Gymraeg gyda’u lleisiau eu hunain ar ôl eu colli.”

 

Mae’r UTI wedi bod yn arloesi ym maes technoleg lleferydd Cymraeg ers rhai blynyddoedd bellach, a hefyd wrthi’n datblygu cynorthwyydd digidol personol Cymraeg o’r enw Macsen, unwaith eto gyda chymorth grant gan Lywodraeth Cymru. 

 

Meddwl am ddulliau newydd

 

Dywedodd Dewi Bryn Jones, prif ddatblygwr meddalwedd yr UTI:“Gan fod y Gymraeg yn iaith leiafrifol, rydyn ni wedi gorfod meddwl am ddulliau newydd a gwahanol o greu adnoddau iaith. Diolch i lawer iawn o wirfoddolwyr, fe wnaethon ni dorfoli corpws lleferydd drwy ddefnyddio’r ap Paldaruo, a bydd y canlyniadau hynny yn bwydo i mewn i’r project hwn.”

 

Enw’r rhaglen newydd fydd Lleisiwr, a bydd y gwaith o gychwyn recordio lleisiau cleifion yn dechrau yn y flwyddyn newydd. Bydd y fersiwn cyntaf yn galluogi’r defnyddiwr i deipio ei neges ar fysellfwrdd, gyda’i lais ei hun yn ei lefaru yn uchel. Bydd fersiynau diweddarach yn caniatáu i ddefnyddiwr ddefnyddio ei lais ar ddyfeisiau symudol gyda bysellfyrddau Cymraeg.

 

Os oes gennych chi ddatganiad neu newyddion am eich sefydliad neu fusnes yna danfonwch y manylion atom ni ac fe wnawn ni rhoi'r gair ar led. E-bostiwch datganiad@lleol.cymru