Gwartheg yn gweithio i warchod y Coedwigoedd Glaw Celtaidd

12/12/2019

Categori: Amgylchedd, Newyddion

Mae prosiect Coedwigoedd Glaw Celtaidd Cymru wedi cael cymorth gan wartheg ucheldir y Alban i ddiogelu Coedwigoedd Glaw Celtaidd Cymru.

Mae staff prosiect fel rheol yn fodau dynol – ond nid dyma’r achos pob tro, wrth i brosiect LIFE Coedwigoedd Glaw Celtaidd Cymru ddefnyddio gwasanaeth Connor, y bustach du, fel aelod hanfodol o’r tȋm! Yn gweithio gyda phâr o wartheg cochion yr Ucheldir, a adnabyddir fel ‘Yr Efeilliaid’, mae’r tri wedi bod yn pori safle Coed y Parc yr RSPB ac wedi symud yn ddiweddar i warchodfa’r RSPB yng Nghoed Garth Gell er mwyn gwella statws cadwraethol y coedwigoedd derw hynafol sydd o bwysigrwydd rhyngwladol.
Mae hanes hir o bori yn y coetiroedd hyn, ac mae hyn wedi arwain at ddatblygiad nifer o’n cynefinoedd mwyaf gwerthfawr a chyfoethog mewn bywyd gwyllt.

 

Yn y gorffennol diweddar, cafodd gormod o bori effaith andwyol ar lystyfiant, a chafodd coetiroedd eu ffensio i ffwrdd er mwyn atal porwyr yn gyfan gwbl. Fodd bynnag, byddai ychydig neu ddim pori yn y coetiroedd yn cael effaith negyddol yn y pen draw, gyda chynnydd mewn mieri, eiddew a rhedyn – gormod o’r rhain ac fe fyddent yn dominyddu llawr y goedwig ac yn niweidiol i lystyfiant eraill megis y casgliadau gwerthfawr o gennau a bryoffytau sydd yn y  coetiroedd godidog.

 

Rheoli cynefin

 

Cydnabyddir bellach fod pori cadwraethol yn ddull effeithiol o reoli cynefin coetir cynhenid. Cafodd Ystad yr Ymddiriedolaeth Genedlaethol yn Nolmelynllyn, Ganllwyd, lwyddiant mawr yn adfer eu coetir trwy ddefnyddio gwartheg yr Ucheldir dros y blynyddoedd diwethaf, ac mae prosiect Coedwigoedd Glaw Celtaidd Cymru yn gobeithio efelychu'r llwyddiant hwn ar safleoedd eraill sydd wedi’u dewis yn ofalus ar draws ardal y prosiect. Fodd bynnag, mae cadw gwartheg pori ar safleoedd yn dod a’i heriau ei hun - mae fel rheol yn golygu nifer fach o anifeiliaid dros ardal fawr, felly rhaid treulio cryn dipyn o amser yn chwilio amdanynt, ynghyd â monitro eu heffaith ar y llystyfiant! Mae hefyd angen sicrhau cydwysedd rhwng defnydd hamdden, y da byw a’r bywyd gwyllt sy’n ei alw’n gartref, er budd pawb.

 

Dywedodd Helen Upson, Swyddog Pori gyda phrosiect Coedwigoedd Glaw Celtaidd Cymru: “Dwi’n falch iawn o weld y gwartheg cyntaf yn cael eu hailgyflwyno fel rhan o’r prosiect, ac maent yn cael effaith wych yn barod. Mae gwartheg yr Ucheldir yn frîd Prydeinig cynhenid, yn addas i’r hinsawdd leol a’r dirwedd serth a garw. Maent yn dawel a dof ar safleoedd sydd gyda mynediad cyhoeddus fel rheol, ond rydym yn atgoffa ymwelwyr i roi digon o le iddynt, ac i’r rhai gyda chŵn i reoli eu hanifeiliaid yn briodol. Os ydych yn gweld y gwartheg pan ewch am dro, yna beth am ein tagio yn eich lluniau @coedceltiadd”