'Cyfle euraidd i gryfhau'r Gymraeg yn Sir Ddinbych'

16/03/2015

Categori: Addysg, Gwleidyddiaeth, Iaith

Trafod dyfodol Ysgol Llanfair Dyffryn Clwyd

Mae gan Gyngor Sir Ddinbych gyfle euraidd i gryfhau’r Gymraeg yn y sir trwy sefydlu ysgol Gymraeg newydd yno. Dyma yw galwad cangen Rhieni dros Addysg Gymraeg Sir Ddinbych wrth ymateb i ymgynghoriad ar ad-drefnu ysgolion Pentrecelyn a Llanfair Dyffryn Clwyd sy’n dod i ben heddiw.

 

Daw hyn wrth i’r mudiad baratoi at gyfarfod arbennig gyda’r Sir i drafod dyfodol Ysgol Pentrecelyn a Llanfair Dyffryn Clwyd fel rhan o sgwrs ehangach am agwedd y sir tuag at yr iaith Gymraeg.

 

Meddai Elfed Williams, Cadeirydd RhAG Sir Ddinbych, “Derbyniwn fod gan y sir awydd i hyrwyddo dwyieithrwydd, yn unol ag amcanion Llywodraeth Cymru. Mae Strategaeth Addysg Cyfrwng Cymraeg y Llywodraeth (2010) yn cydnabod pwysigrwydd ysgolion cyfrwng Cymraeg wrth greu gwlad ddwyieithog. Yn anffodus nid yw’r cynnig o dan sylw’n debygol o gyflawni’r nod hwn. Ysgolion cyfrwng Cymraeg yw’r unig fodel o ysgol yng Nghymru sy’n gyson yn cyflwyno sgiliau ieithyddol uchel mewn dwy iaith i’w holl ddisgyblion."

 

Nid oes cyfiawnhad dros sefydlu ddwyieithog, meddai Elfed Williams, “Yn sgil y canrannau uchel o siaradwyr Cymraeg sydd yn y ddwy ysgol ar hyn o bryd, a’r nifer fach iawn sydd heb y Gymraeg, nid oes cyfiawnhad dros sefydlu ysgol ddwyieithog newydd gyda dwy ffrwd. Yn unol ag awydd y sir i gryfhau dwyieithrwydd, a hynny yn dilyn canllawiau Llywodraeth Cymru, mae’n amlwg, os bydd y ddwy ysgol yn uno, mai ysgol Gymraeg fyddai’r model a fydd yn cyfrannu sgiliau llawn mewn dwy iaith i bob disgybl. Cam negyddol fyddai cynnal ffrwd Saesneg yn yr ysgol arfaethedig.”

 

Dywedodd Ceri Owen, Cyfarwyddwr Datblygu RhAG, “ Yng ngwyneb y gostyngiad yn nifer siaradwyr Cymraeg Sir Ddinbych a welwyd yng Ngyfrifiad 2011, mae pwysigrwydd y gyfundrefn addysg o safbwynt meithrin sgiliau ieithyddol plant oed-ysgol yn bwysicach nag erioed. Bu ymgais gan y Cyngor i ymateb i hyn trwy gynnal adolygiad o sefyllfa’r Gymraeg yn y sir ond mae’n siomedig nad yw’r adroddiad a’r argymhellion eto wedi gweld golau dydd. Dadleuwn hefyd bod yma anghysondeb polisi sylfaenol, gyda Chynllun Strategol y Gymraeg mewn Addysg Sir Ddinbych yn cyfeirio at sefydlu ysgolion ardal Cymraeg newydd a symud ysgolion ar hyd y continwm ieithyddol mewn achosion eraill, ond ddim mewn perthynas â chynigion Ysgol Pentrecelyn a Llanfair DC.”

 

Os oes gennych chi ddatganiad neu newyddion am eich sefydliad neu fusnes yna danfonwch y manylion atom ni ac fe wnawn ni rhoi'r gair ar led. E-bostiwch datganiad@lleol.net